Betula pubescens

Betula pubescens of Zachte berk, naast zijn afbladderende bast staat het uiterlijk van de zachte berk bekend om zijn open, relatief veel licht doorlatende kroon. Dit geeft hem een heel elegant vrouwelijk voorkomen. Stammen van jonge bomen zijn bruin maar het duurt nooit lang voor hij zijn witte afbladderende bast laat zien. Hierin lijkt deze zachte berk wel tamelijk veel op de ruwe berk (Betula pendula). Bij oude bomen verkleurt de stam in grijstinten. In de herfst verkleurt zijn blad naar geel tot geelbruin en ook dat is een prachtig gezicht. Maar Betula pubescens heeft meer te bieden dan looks alleen. Hij is daarnaast ijzersterk want hij doet het uitstekend op gronden die te schraal is voor andere planten en is derhalve een pioniersboom pur sang. Niet alleen helpt hij arme gronden te verrijken zodat ook behoeftiger planten dan hij er een habitat kunnen ontwikkelen. Juist Betula pubescens is de boom die op het noordelijk halfrond de boomgrens vormt. Geen andere boom kan zulke barre omstandigheden aan. Hij is een ware pionier op meerdere vlakken.

Voorvechter biodiversiteit

Zachte berk biedt woon-, foerageer- en voortplantingsmogelijkheden aan meer dan 300 soorten insecten. Bladluizen melden zich graag op de berk en dat trekt dan weer lieveheersbeestjes aan, want zij eten graag bladluis. Diverse soorten rupsen voeden zich met het blad en dat helpt de vlinderstand weer een eindje de goede richting in. Spechten en andere vogels nestelen graag in de stam en de zaden zijn voor sijsjes en groenlingen eenvoudigweg niet te versmaden. Maar ook de mens heeft baat bij berk! Berkensap of berkenthee is een bekend medicijn in de traditionele geneeskunde. Betula pubescens is een berk en aldus onderdeel van de roemrijke historie van zijn voorouders. Een elegant wuivende keiharde bikkel van een boom, voorvechter van biodiversiteit en onderdeel van een legendarisch geslacht over wie een oneindigheid aan mythen en legenden te vertellen valt. Planten hoor!